Faktoring
Pojęcie faktoringu
Wśród innych niż klasyczny kredyt form finansowego
wspierania
bieżącej działalności jest faktoring. Faktoring pojawił się pod tą
nazwą ponad 100 lat temu w Stanach Zjednoczonych. Natomiast na początku
XX wieku zaczęto go stosować w procesie finansowania eksportu. Obecnie
stosowany jest również w finansowaniu obrotu krajowego.
Umową
faktoringu można objąć wyłącznie należności wynikające z
umów
sprzedaży towarów lub usług.
Zasadą faktoringu jest, że w ramach transakcji skupuje się
wierzytelności niewymagalne tj. takie, w których termin
płatności jeszcze nie nadszedł. Należności z tytułu sprzedanych
towarów i usług nie są przeterminowane.
Faktoring może mieć zastosowanie, gdy wierzytelność jest udokumentowana
fakturą VAT.
W faktoringu muszą występować:
* faktor - bank lub instytucja finansowa
wyspecjalizowana w realizacji transakcji faktoringowych,
* faktorant - sprzedawca lub dostawca
towarów albo usług zbywający wierzytelność,
* dłużnik faktoringowy - klient
faktoranta,
który nabył towary lub usługi w ramach prowadzonej
działalności
gospodarczej.
Faktor kupuje prawa do wszystkich wierzytelności swojego klienta
(faktoranta) w okresie objętym umową.
Finansowanie faktoringu
Faktoring polega na nabyciu przez faktora krótkoterminowych
wierzytelności z tytułu zrealizowanych przez faktoranta umów
na
dostawy, sprzedaż towarów lub usług, przed terminem ich
płatności z potrąceniem opłaty na rzecz faktora.
Na podstawie podpisanej umowy, faktor nabywając wierzytelność wstępuje
w prawa faktoranta. Umowa taka nie przenosi jednak na faktora
obowiązków z tytułu zobowiązań faktoranta względem dłużnika
faktoringowego tj. klienta, który zakupił od faktoranta
towary
lub usługi i zobowiązany jest do zapłaty za ich nabycie.
Finansowanie odbywa się zwykle na z góry określony procent,
którego wysokość zależy przede wszystkim od tego czy chodzi
o
faktoring pełny bez prawa regresu w stosunku do faktoranta, czy o
faktoring niepełny z zachowaniem prawa regresu.
Jest to forma często stosowana w sytuacji niedoboru środków
obrotowych, która zwykle powstaje z powodu długich
terminów płatności i długiego spływu środków za
sprzedane
towary lub usługi.
Inne elementy umowy faktoringu
Faktor nie przejmuje zobowiązań faktoranta np. z tytułu gwarancji za
sprzedane towary lub usługi. Faktoring może obejmować doraźną
transakcję lub wiele transakcji do wysokości limitu oznaczonego w
umowie.
W Polsce ustawa o VAT stanowi, że faktoring podlega opodatkowaniu
podatkiem VAT (jednak orzeczenia w tej sprawie nie są jednoznaczne).
Aktualnie w Polsce stosowane są następujące rodzaje faktoringu:
* faktoring niepełny
* faktoring pełny
Faktoring
niepełny
Faktoring niepełny (niewłaściwy), który polega na tym, że
faktor
(bank lub inna instytucja finansowa do tego powołana) nie przejmuje na
siebie ryzyka wypłacalności dłużnika faktoringowego i utrzymuje regres
(możliwość dochodzenia roszczeń) w stosunku do faktoranta.
W związku z tym faktor w umowie faktoringowej, która
traktuje o
przelewie wierzytelności określa, że skupuje
jednorazowo
jedną lub kilka wierzytelności z zachowaniem prawnego zabezpieczenia
wierzytelności skupionej od faktoranta i zabezpieczonego przez
faktoranta. Zabezpieczenia mogą przybrać postać poręczenia lub
przyrzeczenia na podstawie art. 391 Kodeksu Cywilnego.
Możliwe jest też zabezpieczenie w postaci weksla in blanco
gwarancyjnego lub kaucyjnego, a także w postaci funduszu gwarancyjnego.
Możliwe jest również przyjęcie od faktora, zabezpieczeń,
które zostały ustanowione przez dłużnika faktoringowego na
rzecz
faktoranta.
Forma zabezpieczenia ustanawiana przez faktoranta zależy przede
wszystkim od rodzaju faktoringu.
Zawarcie umowy faktoringowej poprzedzone jest złożeniem przez
faktoranta wniosku o faktoring wraz z dokumentami dotyczącymi
wierzytelności oferowanej do skupu, dokumentami i informacjami o
faktorancie i dłużniku faktoringowym, dokumentami obejmującymi
zabezpieczenie transakcji faktoringowej.
W praktyce, choć sporadycznie, występują również przypadki
faktoringu pełnego (bez regresu w stosunku do faktoranta).
Faktoring
pełny
Faktoring pełny lub zwany także właściwym polega na sprzedaży
wierzytelności handlowej przez faktoranta wraz z przejęciem przez
faktora ryzyka wypłacalności dłużnika faktoringowego. Faktor przejmuje
zatem pełne ryzyko wypłacalności dłużnika.
Najbardziej rozpowszechniony i stosowany w praktyce jest jednak
faktoring niepełny. Faktoring stosowany jest przez banki lub instytucje
finansowe powołane do działalności faktoringowej w stosunku do
faktorantów bardzo dobrze znanych, o dobrej sytuacji
majątkowej
i finansowej, faktorantów składających regularnie i
cyklicznie
sprawozdania finansowe.
Faktorowi niezbędna do podjęcia decyzji jest również dobra
wiedza o dłużniku lub dłużnikach faktoringowych oraz o doświadczeniach
z historii ich współpracy z faktorantem.
Umowa faktoringowa zawiera cechy i elementy bardzo zbliżone do umowy
kredytowej. W praktyce podpisanie umowy faktoringowej oznacza, że
faktor dokonuje na rzecz faktoranta zapłaty za wystawioną fakturę lub
faktury na rzecz dłużnika faktoringowego.
Finanse
faktoringu
Faktorant nie otrzymuje pełnej kwoty faktury. W pierwszej kolejności
kwota faktury pomniejszana jest o kwotę podatku VAT.
Dzieje się tak, bowiem zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku VAT
pozostaje zobowiązaniem faktoranta. Bank nie przejmuje na siebie
zobowiązania podatkowego z tytułu sprzedaży towarów lub
usług
przez faktoranta.
Ponadto kwota netto faktury, czyli kwota faktury bez uwzględnienia
podatku VAT pomniejszona zostaje o odsetki dyskontowe.
Odsetki dyskontowe obliczane są przy pomocy współczynnika
dyskontowego. Współczynnik ten stanowi wielkość wykorzystaną
do
obliczenia wartości bieżącej. Wartość tego współczynnika
uzależniona jest od poziomu stopy procentowej (patrz kredyty pożyczki).
Im
wyższa jest stopa procentowa, tym niższa jest wartość
współczynnika dyskontowego.
Wydłużenie się okresu obliczeniowego powoduje, że
współczynnik dyskontowy ulega obniżeniu.
Oznacza to w praktyce, że im dłuższy jest okres pomiędzy wykupem
wierzytelności faktoringowej przez faktora, a zapłatą przez dłużnika
faktoringowego, tym cena faktoringu staje się wyższa.
Bank w umowie faktoringowej zawiera zapisy traktujące o tym, że za
każdy rozpoczęty nowy miesiąc następuje progresywny wzrost ceny
faktoringu, maleje stopa dyskontowa.
Faktorant wykupił wierzytelność faktoringową w dniu 1 lipca 2002.
Wartość brutto faktury 122.000 PLN (sto dwadzieścia dwa tysiące PLN).
Wartość netto 100.000 PLN (sto tysięcy PLN), gdyż VAT stanowi kwotę
22.000 PLN (słownie: dwadzieścia dwa tysiące PLN).
Termin płatności określony na fakturze wystawionej przez faktoranta na
rzecz dłużnika faktoringowego 90 dni, czyli płatność dłużnika
faktoringowego powinna nastąpić w terminie do 30 września 2002.
Ponadto bank nie wykupi pełnej wartości faktury netto, lecz jedynie ok.
70-80% jej wartości.
Koszty faktoringu obejmują: koszt prowizji za rozpatrzenie wniosku w
wysokości ok. 1% oraz odsetki dyskontowe, które liczone są
od
dnia wykupu wierzytelności do dnia spłaty przez dłużnika
faktoringowego. Należy jednak pamiętać, że odsetki dyskontowe
zwiększają się za każdy rozpoczęty miesiąc.
|
Umowa kredytowa
Zawartość umowy kredytowej obejmuje:
Datę i miejsce jej zawarcia. Wskazanie miejsca zawarcia umowy,
które określa jakiego państwa prawo stosuje się do
zobowiązań z
tytułu jej zawarcia. Również data zawarcia...
Spłata
kredytu
Karencja
Umowy kredytowe przewidują...
Określenie
potrzeb na kapitał obrotowy
Najbardziej optymalna jest sytuacja, gdy kapitał, który
posiadasz w pełni zabezpiecza kapitał potrzebny do realizacji
zamierzenia. Masz wówczas do czynienia z sytuacją...
Model
zapotrzebowania na kapitał obrotowy
Źródła finansowania
Znając pozycje występujące w bilansie możemy zbudować model
zapotrzebowania na kapitał obrotowy dzieląc tę pracę...
Kredyt w rachunku
bieżącym
Kredyt w rachunku bieżącym
(kredyt w konto-korento)
Musisz pamiętać, że przepisy ustawy o swobodzie działalności
gospodarczej nakładają na przedsiębiorców obowiązek
Inne rodzaje
kredytów
Kredyt kasowy znany jako
overdraft
Na bardzo podobnych zasadach jak otwarty kredyt w rachunku bieżącym
funkcjonuje tzw. "overdraft"...
Kredyty
walutowe - rewolwingowe
Kredyty obrotowe walutowe
W katalogu dostępnych w bankach kredytów wspierających
bieżącą
działalność gospodarczą można spotkać również kredyty
obrotowe
walutowe...
Kredyt walutowy obrotowy
Kredyt walutowy obrotowy
Kredyt ten udzielany jest, tak jak w przypadku kredytu obrotowego
złotowego, na określony cel, po spełnieniu przez kredytobiorcę
wymagań...
Faktoring
Pojęcie faktoringu
Wśród innych niż klasyczny kredyt form finansowego
wspierania
bieżącej działalności jest faktoring. Faktoring pojawił się...
Dyskonto weksli
Dyskonto weksli
W celu przyspieszenia przepływu środków w obrocie
gospodarczym z
tytułu zrealizowanych transakcji handlowych stosuje się
również
operacje...
|